AI که نیمی از تحقیقات انسانی را در ۱۲ ساعت انجام می‌دهد

Kosmos، مدل جدید AI از Microsoft Research، معرفی شد که می‌تواند تحقیقات علمی پیچیده (مانند تحلیل داده‌های زیستی یا فیزیک) را با سرعت فوق‌العاده انجام دهد. این مدل بر پایه داده‌های عظیم و یادگیری تقویتی ساخته شده و در تست‌ها، معادل ۶ ماه کار انسانی را در ۱۲ ساعت تکمیل کرد. کاربردهای اولیه در داروسازی و انرژی تجدیدپذیر است. تأثیر: می‌تواند سرعت نوآوری را در صنایع علمی افزایش دهد، اما نگرانی‌هایی در مورد از دست رفتن مشاغل تحقیقاتی ایجاد کرده و رقابت را با مدل‌های چینی تشدید می‌کند.

۱. زمینه و خلاصه رونمایی

• تاریخ و اهمیت: Kosmos در کنفرانس NeurIPS ۲۰۲۵ (نوامبر) معرفی شد و به عنوان جانشین Robin (مدل قبلی FutureHouse) عمل می‌کند. هدف: اتوماسیون کشف علمی داده‌محور، از طریق چرخه‌های تکراری جستجوی ادبیات، تولید فرضیه و تحلیل داده. این مدل با ورودی‌های ساده (هدف باز و داده‌ست) کار می‌کند و تا ۱۲ ساعت اجرا می‌شود، با تولید گزارش‌های علمی کامل (با ارجاعات، نمودارها و کد). FutureHouse آن را “اولین AI که کشف‌های واقعی تولید می‌کند” نامیده، و در حالی که Microsoft در مدل‌های multimodal Kosmos-1/2 نقش داشته، این نسخه جدید بر autonomy تمرکز دارد.
• هدف اصلی: حل “بطری‌گردن” تحقیقات انسانی – خواندن هزاران مقاله و اجرای هزاران آزمایش – برای تسریع نوآوری در حوزه‌هایی مانند داروسازی و انرژی.

۲. جزئیات فنی و قابلیت‌های کلیدی

• پایه فنی:
  • ساختار: Kosmos از دو عامل اصلی تشکیل شده: “عامل تحلیل داده” (data analysis agent) برای اجرای کد و آمار، و “عامل جستجوی ادبیات” (literature search agent) برای خواندن مقالات. این عوامل از “مدل جهان ساخت‌یافته” (structured world model) برای به اشتراک‌گذاری اطلاعات استفاده می‌کنند، که اجازه می‌دهد تا ۲۰۰ rollout (چرخه) را بدون از دست دادن زمینه مدیریت کند. بر پایه یادگیری تقویتی (RL) و داده‌های عظیم (میلیون‌ها مقاله و داده‌ست‌های علمی) ساخته شده، با اجرای متوسط ۴۲,۰۰۰ خط کد و خواندن ۱,۵۰۰ مقاله در هر اجرا.
  • فرآیند: ورودی: هدف باز (مانند “کشف الگوهای جدید در متابولومیکس”) و داده‌ست. خروجی: گزارش علمی با ارجاعات traceable (کد یا مقالات اصلی). مدل صدها AI کوچک‌تر را به طور موازی راه‌اندازی می‌کند برای تحلیل و جستجو.
  • بهبودها: نسبت به Robin، Kosmos تعمیم‌پذیری را ۵۰٪ افزایش داده و دقت ارجاعات را به ۹۰٪ رسانده، با تمرکز بر “کشف‌های نو” نه فقط بازتولید.
• آموزش: بر پایه داده‌های عمومی (PubMed، arXiv) و شبیه‌سازی‌های RL، بدون جزئیات دقیق در مقاله (احتمالاً برای محرمانگی).

۳. مثال‌های عملی و بنچمارک‌ها

• وظایف演示‌شده:
  • تحقیقات زیستی: در متابولومیکس، Kosmos الگوهای جدید متابولیت‌ها را از داده‌های خام کشف کرد، معادل ۶ ماه کار آزمایشگاهی در ۱۲ ساعت – با تولید فرضیه، تست و گزارش.
  • فیزیک و مواد: در مواد science، روابط ساختاری-عملکردی را تحلیل کرد و کشف‌های نو (مانند مواد جدید برای باتری‌ها) پیشنهاد داد.
  • سایر: در نوروساینس، الگوهای عصبی را از داده‌های EEG شناسایی کرد؛ در ژنتیک، واریانت‌های آماری را پیش‌بینی کرد.
• بنچمارک‌ها:
  • دقت: ۷۹.۴٪ از ادعاهای گزارش‌ها توسط دانشمندان مستقل تأیید شد.
  • سرعت: یک اجرای ۲۰-چرخه‌ای = ۶ ماه کار انسانی (بر اساس نظر کارشناسان).
  • مقیاس‌پذیری: تعداد کشف‌های ارزشمند خطی با چرخه‌ها افزایش می‌یابد (تا ۲۰ تست‌شده).
  • مقایسه: ۳ کشف بازتولید یافته‌های پیش‌چاپ‌شده (بدون دسترسی Kosmos)، و ۴ کشف نو.

۴. تأثیرات و کاربردهای واقعی

• تأثیر بر صنایع:
  • داروسازی و انرژی: کاربرد اولیه در کشف دارو (تحلیل داده‌های زیستی برای واکسن‌ها) و مواد تجدیدپذیر (بهینه‌سازی پنل‌های خورشیدی)، که سرعت نوآوری را ۱۰-۲۰ برابر می‌کند.
  • رقابت: تشدید رقابت با مدل‌های چینی (مانند ERNIE از Baidu) و آمریکایی (مانند AlphaFold ۳ از DeepMind)، و ممکن است به استاندارد جدیدی برای “AI research agents” تبدیل شود.
  • اقتصادی: کاهش هزینه تحقیقات (از میلیون‌ها به هزاران دلار) و افزایش خروجی علمی، اما نگرانی از بیکاری محققان (تا ۳۰٪ مشاغل junior در ۵ سال).
• تأثیر گسترده‌تر: طبق FutureHouse، Kosmos “عصر جدیدی از کشف” را می‌آورد، اما بحث‌های X به “از دست رفتن خلاقیت انسانی” کشیده شده.

۵. محدودیت‌ها و چالش‌ها

• چالش‌های فنی: وابستگی به داده‌های باکیفیت (بدون آن، hallucination افزایش می‌یابد) و محدودیت در حوزه‌های تجربی (مانند آزمایش‌های فیزیکی واقعی). مدل هنوز “خلاقیت واقعی” ندارد و کشف‌ها نیاز به اعتبارسنجی انسانی دارند.
• مسائل اخلاقی: خطر bias در داده‌های آموزشی (عمدتاً غربی) و سوءاستفاده برای تحقیقات نظامی. نگرانی از “monopoly کشف” توسط شرکت‌های بزرگ.
• آینده: FutureHouse برنامه دارد Kosmos را open-source کند و با ابزارهای آزمایشگاهی ادغام کند، اما نیاز به مقررات برای دسترسی عادلانه وجود دارد.

نتیجه‌گیری

Kosmos نه تنها سرعت تحقیقات را متحول می‌کند (۶ ماه در ۱۲ ساعت)، بلکه پلی به سوی “علم خودمختار” است، با کاربردهای عظیم در داروسازی و انرژی. اما در کنار نوآوری، ریسک بیکاری و bias را برجسته می‌کند و رقابت جهانی را داغ‌تر. این رونمایی نشان‌دهنده گذار از AI کمکی به AI مستقل است، اما موفقیت به تعادل انسانی بستگی دارد.

پرایم سیستم، رهبر فناوری اطلاعات در قزوین و زنجان، با افتخار نمایندگی رسمی معتبرترین برندهای ایران و جهان است:

۱- تخت جمشید:
پرایم سیستم، پیشگام سخت‌افزار، گیمینگ، رندرینگ و لوازم جانبی کامپیوتر

۲- سیناپ:
پرایم سیستم، سیستم‌های AIDC
پیشرو در شناسایی خودکار و جمع‌آوری داده، نرم‌افزارهای انبار و لجستیک و تجهیزات بارکد/RFID برای صنایع تولیدی، خرده‌فروشی و راه‌حل‌های دقیق برای زنجیره تأمین.

۳- ماپرا:
پرایم سیستم، تحول دیجیتال صنعت F&B
نرم‌افزار یکپارچه مدیریت فروش، انبارداری، باشگاه مشتریان و رزرو آنلاین بر پایه فناوری ابری و داده‌محور، همراه هزاران رستوران، کافه و فست‌فود برای مدیریت بدون محدودیت مکان/زمان، افزایش کارایی و هوشمندسازی عملیات.

۴- سخت‌افزار:
پرایم سیستم، پیشتاز قطعات دیجیتال
فروش آنلاین/آفلاین قطعات کامپیوتر و دیجیتال و نمایندگی برندهای ایرانی/خارجی، ارسال به تمام ایران، سیستم‌های گیمینگ/رندرینگ/ماینینگ و تیم اورکلاکر حرفه‌ای. تولید محتوای تخصصی، برترین فروشگاه سخت افزار و نرم افزار قزوین/زنجان.

۵- نیلپر:
پرایم سیستم، تولیدکننده محصولات ارگونومیک، کوله و کیف
تمرکز بر کیفیت، طراحی دانش‌محور و بازارهای اداری/آموزشی/رستورانی. مدیریت استراتژیک برای رضایت مشتری.

۶- زبرآسیا:
پرایم سیستم، فناوری AIDC و بارکد
تسهیل در جمع‌آوری داده بدون خطا با تمرکز بر بارکد و AID، راه‌حل‌های اطلاعاتی برای صنایع، افزایش سرعت/دقت و برنامه‌ریزی منابع. تکیه بر متخصصان داخلی و دانش جهانی، جلب اعتماد مشتریان.

۷-فاطر:
طراحی و تولید سخت افزار کامپیوتر
انتقال و توسعه تکنولوژی های بروز در جهت تولید داخلی، محصولات باکیفیت قابل رقابت برند های مطرح خارجی باقیمت‌منصفانه، خدمات پس از فروش متفاوت و گارانتی تعویض بی‌قید و شرط

پرایم سیستم | پلتفرم ابری حسابداری و مالی، سخت افزار و لوازم جانبی