IBM گزارش می‌دهد: دو-سوم شرکت‌های بزرگ در منطقه EMEA از AI سود قابل‌توجه گرفته‌اند

طبق گزارش جدید IBM که روی بیش از ۳٬۵۰۰ مدیر ارشد در کشورهای اروپا، خاورمیانه و آفریقا منتشر شده، حدود ۶۶٪ از شرکت‌ها بیان کرده‌اند که هوش مصنوعی به بهبود «بهره‌وری عملیاتی» آن‌ها کمک کرده است.
جزییات بیشتر:

• در میان شرکت‌های بزرگ (۱٬۰۰۱ تا ۵٬۰۰۰ کارمند)، حدود ۷۲٪ از آن‌ها بهبود بهره‌وری را گزارش داده‌اند، در حالی که فقط ۵۵٪ از شرکت‌های کوچک و متوسط چنین ادعایی دارند.
• حدود ۴۱٪ پاسخ‌دهندگان انتظار دارند ظرف یک سال بازگشت سرمایه (ROI) از پروژه‌های AI داشته باشند.
  تحلیل:
• این گزارش تأکید می‌کند که AI دیگر فقط پروژه «آزمایشی» نیست، بلکه به مرحله‌ی عملیاتی رسیده و شرکت‌های بزرگ از آن بهره برده‌اند.
• با این حال، شکاف میان شرکت بزرگ و SME نشان می‌دهد که مقیاس‌پذیری، زیرساخت و مهارت‌ها هنوز مانعی برای بسیاری است.
• نتیجه برای مدیران ایران: اگر شرکت بزرگ هستید، وقت آن است که AI را به جای پروژه‌های جداگانه، در قالب مدل بهره‌وری کلان (enterprise scale) ببینید؛ اگر SME هستید، باید برای شکاف مهارتی و سخت‌افزاری آماده باشید.

تحلیل تفصیلی

۱. تغییر پارادایم از آزمایش به عملیات

تا همین چند سال پیش، اکثر سازمان‌ها پروژه‌های هوش مصنوعی را در قالب PoC (اثبات مفهوم) یا MVP اجرا می‌کردند — یعنی پروژه‌های محدود و کم‌ریسک.
اکنون با رسیدن به عدد ۶۶٪ بهره‌وری، به وضوح وارد فاز «استقرار واقعی» شده‌ایم. این یعنی AI دیگر ابزار تجملی یا تبلیغاتی نیست؛ بلکه عنصر عملیاتی در قلب فرایندها است:
از بهینه‌سازی لجستیک گرفته تا تحلیل رفتار مشتری و خودکارسازی تصمیمات روزانه.

۲. شکاف قابل‌توجه میان شرکت‌های بزرگ و SME

در داده‌ها می‌بینیم که شرکت‌های بزرگ ۷۲٪ بهبود را تجربه کرده‌اند، در حالی که شرکت‌های کوچک فقط ۵۵٪.
دلایل این شکاف:

• شرکت‌های بزرگ توان مالی برای سرمایه‌گذاری در زیرساخت GPU و مدل‌سازی اختصاصی دارند.
• SMEها بیشتر به ابزارهای آماده SaaS یا APIهای عمومی (مثل ChatGPT، Claude یا Copilot) متکی‌اند که عمق سفارشی‌سازی کمتری دارند.
• همچنین کمبود متخصص داده و مهارت‌های مهندسی AI در SMEها یک گلوگاه اصلی است.

پیام واضح: فاصله دیجیتال جدید در جهان، فقط «دسترسی به اینترنت» نیست؛ بلکه دسترسی به مدل و زیرساخت AI است.

۳. ROI یک‌ساله؛ نشانه بلوغ بازار

۴۱٪ از مدیران انتظار بازگشت سرمایه ظرف ۱۲ ماه دارند — این یک شاخص حیاتی است.
در گذشته، پروژه‌های AI به‌دلیل پیچیدگی داده و هزینه‌های مدل‌سازی، افق بازگشت ۳ تا ۵ ساله داشتند.
اکنون با ظهور مدل‌های آماده (Foundation Models) و ابزارهای low-code/autoML، اجرای AI سریع‌تر و اقتصادی‌تر شده است.
این یعنی سازمان‌ها یاد گرفته‌اند که AI را مثل ERP یا CRM ببینند — نه یک پروژه تحقیقاتی، بلکه بخشی از زیرساخت عملیاتی.

۴. پیام برای مدیران ایرانی

در فضای ایران، بسیاری از سازمان‌های بزرگ هنوز در فاز «جست‌وجوی کاربرد» برای AI هستند، در حالی که دنیا وارد فاز «نرمال‌سازی» شده است.
پیشنهاد تحلیلی:

• شرکت‌های بزرگ (بانک‌ها، پتروشیمی، بیمه، خرده‌فروشی) باید AI را در چارچوب بهره‌وری سازمانی تعریف کنند: تصمیم‌سازی، پیش‌بینی فروش، تحلیل مشتری، بهینه‌سازی موجودی.
• SMEها نیز باید به سمت استفاده از پلتفرم‌های بومی یا APIهای داخلی بروند تا وابستگی زیرساختی و هزینه GPU کاهش یابد.
• آموزش نیروی انسانی (AI Literacy) و ساختار حکمرانی داده (Data Governance) حیاتی است؛ بدون آن، ROI واقعی حاصل نمی‌شود.

۵. چشم‌انداز کلان

این داده‌ها نشان می‌دهد که EMEA به قطب دوم AI کاربردی جهان بعد از آمریکا در حال تبدیل است — به‌ویژه با رشد سریع سیاست‌های AI Act اتحادیه اروپا و سرمایه‌گذاری دولت‌های خاورمیانه در زیرساخت‌های محاسباتی (مثل عربستان و امارات).
بنابراین، این گزارش فقط درباره بهره‌وری نیست؛ درباره جهت حرکت بازار جهانی AI است — از هیجان به بهره‌وری، از نوآوری به بازدهی.

پرایم سیستم، رهبر فناوری اطلاعات در قزوین و زنجان، با افتخار نمایندگی رسمی معتبرترین برندهای ایران و جهان است:

۱- تخت جمشید:
پرایم سیستم، پیشگام سخت‌افزار، گیمینگ، رندرینگ و لوازم جانبی کامپیوتر

۲- سیناپ:
پرایم سیستم، سیستم‌های AIDC
پیشرو در شناسایی خودکار و جمع‌آوری داده، نرم‌افزارهای انبار و لجستیک و تجهیزات بارکد/RFID برای صنایع تولیدی، خرده‌فروشی و راه‌حل‌های دقیق برای زنجیره تأمین.

۳- ماپرا:
پرایم سیستم، تحول دیجیتال صنعت F&B
نرم‌افزار یکپارچه مدیریت فروش، انبارداری، باشگاه مشتریان و رزرو آنلاین بر پایه فناوری ابری و داده‌محور، همراه هزاران رستوران، کافه و فست‌فود برای مدیریت بدون محدودیت مکان/زمان، افزایش کارایی و هوشمندسازی عملیات.

۴- سخت‌افزار:
پرایم سیستم، پیشتاز قطعات دیجیتال
فروش آنلاین/آفلاین قطعات کامپیوتر و دیجیتال و نمایندگی برندهای ایرانی/خارجی، ارسال به تمام ایران، سیستم‌های گیمینگ/رندرینگ/ماینینگ و تیم اورکلاکر حرفه‌ای. تولید محتوای تخصصی، برترین فروشگاه سخت افزار و نرم افزار قزوین/زنجان.

۵- نیلپر:
پرایم سیستم، تولیدکننده محصولات ارگونومیک، کوله و کیف
تمرکز بر کیفیت، طراحی دانش‌محور و بازارهای اداری/آموزشی/رستورانی. مدیریت استراتژیک برای رضایت مشتری.

۶- زبرآسیا:
پرایم سیستم، فناوری AIDC و بارکد
تسهیل در جمع‌آوری داده بدون خطا با تمرکز بر بارکد و AID، راه‌حل‌های اطلاعاتی برای صنایع، افزایش سرعت/دقت و برنامه‌ریزی منابع. تکیه بر متخصصان داخلی و دانش جهانی، جلب اعتماد مشتریان.

پرایم سیستم | پلتفرم ابری ماپرا، سخت افزار و لوازم جانبی