رشد سرمایه‌گذاری در استارتاپ‌های AI آمریکا

• گزارش نشان می‌دهد در سال ۲۰۲۵، حداقل ۴۹ استارتاپ AI در آمریکا موفق به جذب دور تأمین مالی ≥ ۱۰۰ میلیون دلار شده‌اند.
• این رقم تقریباً برابر یا بیشتر از سال ۲۰۲۴ است و نشان می‌دهد که سرمایه‌گذاری خطرپذیر در AI همچنان بسیار فعال است.
  تحلیل: این موج سرمایه‌گذاری ‌نشان‌دهنده اعتماد سرمایه‌گذاران به آینده AI است. اما در عین حال، فشار بر بازگشت سرمایه (ROI) زیاد خواهد بود. شاید بسیاری از استارتاپ‌ها مجبور شوند سریع رشد کنند یا ریسک تغییر مسیر داشته باشند. این دوره مانند «رالی حبابی» است که اگر نوآوری و مقیاس‌پذیری واقعی نباشد، خطر شکست گسترده وجود دارد.

در سال ۲۰۲۵، اکوسیستم استارتاپ‌های هوش مصنوعی آمریکا شاهد یک موج بی‌سابقه سرمایه‌گذاری بود – موجی که نه تنها رکوردهای قبلی را شکست، بلکه نشان‌دهنده اعتماد عمیق سرمایه‌گذاران به پتانسیل AI است. طبق گزارش TechCrunch، حداقل ۴۹ استارتاپ AI آمریکایی موفق به جذب دور تأمین مالی ۱۰۰ میلیون دلار یا بیشتر شده‌اند – رقمی که تقریباً برابر یا حتی فراتر از سال ۲۰۲۴ است. این رشد، با مجموع سرمایه‌گذاری بیش از ۵۰ میلیارد دلار، در حالی رخ می‌دهد که بازارهای مالی جهانی با نوسانات ناشی از تورم و تنش‌های ژئوپلیتیک دست و پنجه نرم می‌کنند. اما آیا این موج، نشانه‌ای از بلوغ پایدار AI است یا مقدمه‌ای بر یک “رالی حبابی” که می‌تواند به شکست گسترده منجر شود؟ در این مقاله، جزئیات گزارش را بررسی می‌کنیم، روندها را تحلیل می‌کنیم و به پیامدهای آن می‌پردازیم.

زمینه گزارش: ۴۹ استارتاپ، ۵۰ میلیارد دلار – رکوردشکنی در عصر AI

گزارش TechCrunch بر اساس داده‌های Crunchbase و PitchBook تهیه شده و ۴۹ استارتاپ را فهرست می‌کند که هر کدام حداقل ۱۰۰ میلیون دلار جذب کرده‌اند. این رقم، با توجه به اینکه سال ۲۰۲۴ با ۴۸ استارتاپ مشابه بسته شد، نشان‌دهنده تداوم شتاب سرمایه‌گذاری است. مجموع سرمایه‌گذاری گزارش‌شده بیش از ۵۰ میلیارد دلار است، که بخش عمده آن به دورهای سری C و D (رشد و مقیاس‌پذیری) اختصاص یافته.

از میان این ۴۹ استارتاپ، ۲۵ مورد در حوزه زیرساخت AI (مانند Cerebras Systems با ۱.۱ میلیارد دلار برای چیپ‌های AI) و ۱۵ مورد در کاربردهای تخصصی مانند بهداشت و درمان (مانند Hippocratic AI با ۱۲۶ میلیون دلار برای عامل‌های AI پزشکی) قرار دارند. شرکت‌هایی مثل OpenAI (۴۰ میلیارد دلار، ارزش ۳۰۰ میلیارد دلاری) و Anthropic (۱۳ میلیارد دلار، ارزش ۱۸۳ میلیارد دلاری) با دورهای عظیم، ستاره‌های این لیست هستند. سرمایه‌گذاران برجسته شامل Andreessen Horowitz (چند دور رهبری)، Nvidia (سرمایه‌گذار استراتژیک در ۱۰ استارتاپ) و Sequoia Capital هستند، که نشان‌دهنده تمرکز نهادی روی AI است.

این رشد، در حالی است که اقتصاد جهانی با چالش‌هایی مثل نرخ بهره بالا (فدرال رزرو ۵.۲۵٪) روبرو است. طبق Gartner، سرمایه‌گذاری خطرپذیر AI در ۲۰۲۵ ۲۵٪ کل VC را تشکیل می‌دهد – افزایشی ۱۵٪ نسبت به ۲۰۲۴. اما این اعداد، پشت صحنه‌ای پر از ریسک پنهان دارند.

روندهای کلیدی: از زیرساخت تا کاربردهای واقعی – جایی که پول جریان می‌یابد

گزارش TechCrunch روندهای واضحی را برجسته می‌کند. زیرساخت AI (مانند Groq با ۷۵۰ میلیون دلار برای inference سریع) ۴۸٪ سرمایه را جذب کرده، چون سرمایه‌گذاران به “لایه پایه” AI (چیپ‌ها، ابرها) اعتماد بیشتری دارند. در مقابل، بهداشت و درمان AI (مانند Abridge با ۳۰۰ میلیون دلار برای scribe پزشکی) ۲۲٪ را به خود اختصاص داده، با تمرکز روی مدل‌های agentic که تصمیم‌گیری‌های بالینی را تسریع می‌کنند.

GenAI و مدل‌های باز (مانند Together AI با ۳۰۵ میلیون دلار) نیز پررنگ هستند، با ۱۸٪ سرمایه – نشان‌دهنده شیفت به سمت مدل‌های قابل سفارشی‌سازی. شرکت‌هایی مثل Cognition AI (۴۰۰ میلیون دلار برای Devin agent) و Harvey (۳۰۰ میلیون دلار برای AI حقوقی) مثال‌های کلاسیک از “AI agents” هستند که وظایف پیچیده را خودکار می‌کنند.

از نظر جغرافیایی، ۷۵٪ این استارتاپ‌ها در سیلیکون ولی مستقر هستند، اما شیفت به بوستون (بهداشت) و نیویورک (فین‌تک AI) مشاهده می‌شود. سرمایه‌گذاران، با دورهای متوسط ۱.۰۲ میلیارد دلار، روی استارتاپ‌هایی با valuation بالای ۱ میلیارد دلار (unicorns) تمرکز کرده‌اند – ۳۲ مورد از ۴۹ استارتاپ unicorn هستند.

تحلیل: اعتماد سرمایه‌گذاران یا فشار ROI در آستانه حباب؟

این موج سرمایه‌گذاری، اعتماد عمیق به آینده AI را نشان می‌دهد. با پیشرفت‌هایی مثل o3 OpenAI و Grok 4 xAI، سرمایه‌گذاران می‌بینند که AI از “هیجان” به “کاربرد واقعی” رسیده – مثلاً، ۶۵٪ استارتاپ‌های فهرست‌شده، قراردادهای enterprise با شرکت‌هایی مثل Microsoft یا Nvidia دارند. این اعتماد، با دورهای تکراری (چندین استارتاپ دو دور در ۲۰۲۵ جذب کردند) تقویت شده و نشان‌دهنده بلوغ اکوسیستم است. طبق McKinsey، AI می‌تواند ۱۵.۷ تریلیون دلار به اقتصاد جهانی اضافه کند، و آمریکا (با ۶۱٪ سرمایه VC AI) می‌خواهد سهم شیر را ببرد.

اما، فشار بازگشت سرمایه (ROI) سنگین است. ۶۸٪ مدیران (طبق گزارش McKinsey ۲۰۲۵) هنوز ROI مثبت ندیده‌اند، و با valuationهای نجومی (مثل Reflection AI با ۸ میلیارد دلار)، استارتاپ‌ها مجبور به “رشد سریع یا مرگ” هستند. این شبیه “رالی حبابی” دات‌کام ۱۹۹۹ است – جایی که ۷۰٪ استارتاپ‌ها شکست خوردند. ریسک‌ها شامل overvaluation (۳۰٪ استارتاپ‌ها زیر ۲ سال عمر دارند) و رقابت جهانی (چین با ۱۹٪ VC AI، مدل‌های ارزان‌تری مثل DeepSeek می‌سازد) است. اگر نوآوری واقعی (مانند agentهای عملی) نباشد، “زمستان AI” در ۲۰۲۷ ممکن است ۴۰٪ استارتاپ‌ها را حذف کند.

پیامدها: فرصت‌ها و تهدیدها برای اکوسیستم AI

فرصت‌ها: این سرمایه‌گذاری، نوآوری را تسریع می‌کند – مثلاً، ۲۵٪ استارتاپ‌ها روی healthcare AI تمرکز دارند، که می‌تواند کشف دارو را ۵۰٪ سریع‌تر کند. برای سرمایه‌گذاران، بازدهی بالقوه ۵-۱۰ برابری در IPOهای ۲۰۲۶ وجود دارد. برای آمریکا، حفظ رهبری ژئوپلیتیک (در مقابل چین) تضمین می‌شود.

تهدیدها: فشار ROI می‌تواند به “consolidation” منجر شود – غول‌ها مثل OpenAI استارتاپ‌های کوچک را می‌بلعند. همچنین، حباب می‌تواند VC را محتاط کند، و ۲۰٪ کاهش سرمایه در ۲۰۲۶ پیش‌بینی شده (PitchBook).

نتیجه‌گیری: موج اعتماد یا حباب در افق؟

رشد سرمایه‌گذاری در ۴۹ استارتاپ AI آمریکا، تصویری از اعتماد بی‌سابقه به AI است – با ۵۰ میلیارد دلار که نوآوری را سوخت‌رسانی می‌کند. اما این موج، بدون ROI واقعی، می‌تواند به حباب تبدیل شود. استارتاپ‌ها باید روی مقیاس‌پذیری تمرکز کنند، و سرمایه‌گذاران روی تنوع. در نهایت، ۲۰۲۵ سال “تست اعتماد” بود – ۲۰۲۶ سال “حسابرسی” خواهد بود.

پرایم سیستم، رهبر فناوری اطلاعات در قزوین و زنجان، با افتخار نمایندگی رسمی معتبرترین برندهای ایران و جهان است:

۱- تخت جمشید:
پرایم سیستم، پیشگام سخت‌افزار، گیمینگ، رندرینگ و لوازم جانبی کامپیوتر

۲- سیناپ:
پرایم سیستم، سیستم‌های AIDC
پیشرو در شناسایی خودکار و جمع‌آوری داده، نرم‌افزارهای انبار و لجستیک و تجهیزات بارکد/RFID برای صنایع تولیدی، خرده‌فروشی و راه‌حل‌های دقیق برای زنجیره تأمین.

۳- ماپرا:
پرایم سیستم، تحول دیجیتال صنعت F&B
نرم‌افزار یکپارچه مدیریت فروش، انبارداری، باشگاه مشتریان و رزرو آنلاین بر پایه فناوری ابری و داده‌محور، همراه هزاران رستوران، کافه و فست‌فود برای مدیریت بدون محدودیت مکان/زمان، افزایش کارایی و هوشمندسازی عملیات.

۴- سخت‌افزار:
پرایم سیستم، پیشتاز قطعات دیجیتال
فروش آنلاین/آفلاین قطعات کامپیوتر و دیجیتال و نمایندگی برندهای ایرانی/خارجی، ارسال به تمام ایران، سیستم‌های گیمینگ/رندرینگ/ماینینگ و تیم اورکلاکر حرفه‌ای. تولید محتوای تخصصی، برترین فروشگاه سخت افزار و نرم افزار قزوین/زنجان.

۵- نیلپر:
پرایم سیستم، تولیدکننده محصولات ارگونومیک، کوله و کیف
تمرکز بر کیفیت، طراحی دانش‌محور و بازارهای اداری/آموزشی/رستورانی. مدیریت استراتژیک برای رضایت مشتری.

۶- زبرآسیا:
پرایم سیستم، فناوری AIDC و بارکد
تسهیل در جمع‌آوری داده بدون خطا با تمرکز بر بارکد و AID، راه‌حل‌های اطلاعاتی برای صنایع، افزایش سرعت/دقت و برنامه‌ریزی منابع. تکیه بر متخصصان داخلی و دانش جهانی، جلب اعتماد مشتریان.

۷-فاطر:
پرایم سیستم، طراحی و تولید سخت افزار کامپیوتر
انتقال و توسعه تکنولوژی های بروز در جهت تولید داخلی، محصولات باکیفیت قابل رقابت برند های مطرح خارجی باقیمت‌منصفانه، خدمات پس از فروش متفاوت و گارانتی تعویض بی‌قید و شرط

پرایم سیستم | پلتفرم ابری حسابداری و مالی، سخت افزار و لوازم جانبی