طبق گزارش منتشرشده (منبع: idnfinancials.com)، گروهی از بانک‌های مرکزی و نهادهای مقررات‌گذار مالی در سطح جهانی هشدار داده‌اند که:

• رشد بسیار سریع هوش مصنوعی

• گسترش دارایی‌های دیجیتال (crypto, tokenized assets)

• وابستگی رو‌به‌رشد بازارهای مالی به AI-driven trading

می‌تواند ریسک‌های سیستمیک ایجاد کند؛ یعنی ریسک‌هایی که کل سیستم مالی جهانی را تهدید می‌کند (Systemic Financial Risk).

۲. جزئیات فنی هشدار بانک‌های مرکزی

چند تهدید کلیدی در گزارش اشاره شده:

۲.۱. AI می‌تواند چرخه‌های مالی را ناپایدارتر کند

وقتی مدل‌های AI (مخصوصاً Large Models) برای:

• تحلیل ریسک

• قیمت‌گذاری دارایی‌ها

• معاملات اتوماتیک
  استفاده شوند، رفتار آنها ممکن است پیش‌بینی‌ناپذیر باشد.

اگر بسیاری از مؤسسات از مدل‌های مشابه استفاده کنند،
→ در یک بحران همه‌چیز هم‌زمان فرو می‌ریزد.

۲.۲. وابستگی به AI می‌تواند منجر به «تقویت خطا» شود

اگر یک مدل AI در ورودی داده اشتباه دریافت کند،
یا در inference دچار bias شود،
این خطا ممکن است در کل سیستم بانکی تکثیر شود.

مثال:
مدل‌های ریسک اعتباری که اشتباه، بازار مسکن را بیش‌ازحد امن ارزیابی کنند.

۲.۳. دارایی‌های دیجیتال و DeFi تهدیدکننده ثبات

بانک‌های مرکزی نگران‌اند که

• استیبل‌کوین‌ها

• توکن‌های غیرشفاف
  پشتوانه مالی کافی نداشته باشند و باعث بحران نقدینگی شوند.

۲.۴. ریسک «تمرکز» در صنعت AI

وابستگی جهان به چند شرکت محدود در زمینه مدل‌های بنیادین (NVIDIA, Google, OpenAI, Anthropic)
به معنای ریسک تمرکز است.

اگر اشکالی در یک مدل گسترده رخ دهد، میلیاردها دلار دارایی ممکن است اشتباه قیمت‌گذاری شوند.

۲.۵. تهدید برای امنیت سایبری بانک‌ها

AI پیشرفته ابزار حمله برای هکرها را بسیار قوی‌تر کرده است.
بانک‌ها زیرساختی حیاتی هستند و یک حمله موفق می‌تواند آثار زنجیره‌ای داشته باشد.

۳. انگیزه‌ها و اهداف بانک‌های مرکزی

۳.۱. پیشگیری از بحران مالی مشابه ۲۰۰۸

بانک‌های مرکزی نگران‌اند که AI باعث

• سفته‌بازی

• رفتارهای توده‌ای

• افزایش سرعت سقوط بازار
  شود.

۳.۲. حفظ کنترل بر سیاست پولی

با رشد ارزهای دیجیتال و DeFi، بخشی از کنترل مالی از دست بانک‌های مرکزی خارج می‌شود.
آن‌ها با هشدارها قصد دارند وضع مقررات را تسریع کنند.

۳.۳. محافظت از زیرساخت بانکی و تسویه بین‌المللی

حتی یک خطای AI در سیستم‌های پرداخت می‌تواند تبعات جهانی داشته باشد.

۴. مزایا و فرصت‌ها (در کنار ریسک‌ها)

بانک‌های مرکزی فقط هشدار نمی‌دهند؛ بلکه نقش AI در بهبود سیستم مالی را هم می‌پذیرند:

۴.۱. شناسایی ریسک در زمان واقعی (Real-time Risk Detection)

AI می‌تواند:

• بحران‌ها را زودتر تشخیص دهد

• رفتار بازار را دقیق‌تر تحلیل کند

۴.۲. کاهش تقلب و پول‌شویی

مدل‌های پیشرفته AML می‌توانند الگوهای مخفی را کشف کنند.

۴.۳. بهبود کارایی سیاست‌گذاری

AI می‌تواند اثرات سیاست‌های مالی را پیش‌بینی کند.

۵. چالش‌ها و ریسک‌های کلیدی

۵.۱. ریسک‌های سیستمی (Systemic Risk)

• مدل‌های مشابه

• خطاهای مشابه

• رفتار گروهی مشابه
  → تهدید بسیار جدی برای بازارهای جهانی.

۵.۲. ریسک اخلاقی و شفافیت

بسیاری از مدل‌ها جعبه سیاه هستند.
بانک‌ها نمی‌توانند دقیقاً بفهمند چرا یک تصمیم گرفته می‌شود.

۵.۳. ریسک امنیت سایبری

AI حملات پیچیده‌تر و خودکارتر تولید می‌کند.

۵.۴. ریسک مقرراتی

کشورها قوانین متفاوت دارند؛
عدم هماهنگی می‌تواند منجر به سوءاستفاده شود.

۶. تأثیرات اقتصادی و اجتماعی

۶.۱. بر بازارهای مالی

• احتمال افزایش نوسانات

• تغییر الگوی سرمایه‌گذاری

• شکاف میان کشورهای دارای زیرساخت AI و کشورهای فاقد آن

۶.۲. بر کشورهای در حال توسعه

کشورهایی که زیرساخت قوی ندارند،
ممکن است بیشتر آسیب ببینند زیرا توان تنظیم مقررات ندارند.

۶.۳. بر امنیت اقتصادی جهانی

AI می‌تواند مسیر حمله اقتصادی جدید ایجاد کند:

• دستکاری قیمت‌ها

• تحلیل ماشینی برای معاملات با سرعت بالا

• حملات deepfake به سیستم‌های مالی

۷. چشم‌انداز آینده و پیشنهادها

۷.۱. آینده سیاست مالی با AI

تا سال ۲۰۳۰:

• بانک‌های مرکزی «AI Supervisory» خواهند داشت

• مقررات سخت‌گیرانه‌تر روی AI مالی

• ایجاد AI sandbox برای استارتاپ‌های فین‌تک

۷.۲. پیشنهادها برای دولت‌ها

• تنظیم مقررات سخت برای AI در تراکنش‌های مالی

• ایجاد استاندارد شفافیت مدل‌ها

• الزام به audit دوره‌ای مدل‌های AI

۷.۳. پیشنهاد برای شرکت‌ها

• استفاده از AI با چارچوب امنیتی و کنترل داخلی

• ترکیب مدل‌های AI با انسان در تصمیم‌گیری‌های حساس

• تنوع‌بخشی به ابزارهای تحلیلی (عدم استفاده از یک مدل مشترک)

۸. نتیجه‌گیری

هشدار بانک‌های مرکزی یک علامت بسیار مهم است:

• AI وارد مرحله تأثیرگذاری مستقیم بر ثبات اقتصاد جهانی شده است.

• بخش مالی مانند انرژی یا سلامت نیست؛ هر خطا می‌تواند بحران جهانی ایجاد کند.

• بانک‌ها و دولت‌ها باید قبل از گسترش بی‌رویه AI در بازارهای مالی، چارچوب‌های نظارتی قوی طراحی کنند.

• برای کشورها و کسب‌وکارها، این هشدار به معنی ضرورت آمادگی، استانداردسازی و مدیریت ریسک است.
  
  
  
  

  پرایم سیستم، رهبر فناوری اطلاعات در قزوین و زنجان، با افتخار نمایندگی رسمی معتبرترین برندهای ایران و جهان است:
  
  

  ۱- تخت جمشید:
  پرایم سیستم، پیشگام سخت‌افزار، گیمینگ، رندرینگ و لوازم جانبی کامپیوتر
  
  

  ۲- سیناپ:
  پرایم سیستم، سیستم‌های AIDC
  پیشرو در شناسایی خودکار و جمع‌آوری داده، نرم‌افزارهای انبار و لجستیک و تجهیزات بارکد/RFID برای صنایع تولیدی، خرده‌فروشی و راه‌حل‌های دقیق برای زنجیره تأمین.
  
  

  ۳- ماپرا:
  پرایم سیستم، تحول دیجیتال صنعت F&B
  نرم‌افزار یکپارچه مدیریت فروش، انبارداری، باشگاه مشتریان و رزرو آنلاین بر پایه فناوری ابری و داده‌محور، همراه هزاران رستوران، کافه و فست‌فود برای مدیریت بدون محدودیت مکان/زمان، افزایش کارایی و هوشمندسازی عملیات.
  
  

  ۴- سخت‌افزار:
  پرایم سیستم، پیشتاز قطعات دیجیتال
  فروش آنلاین/آفلاین قطعات کامپیوتر و دیجیتال و نمایندگی برندهای ایرانی/خارجی، ارسال به تمام ایران، سیستم‌های گیمینگ/رندرینگ/ماینینگ و تیم اورکلاکر حرفه‌ای. تولید محتوای تخصصی، برترین فروشگاه سخت افزار و نرم افزار قزوین/زنجان.
  
  

  ۵- نیلپر:
  پرایم سیستم، تولیدکننده محصولات ارگونومیک، کوله و کیف
  تمرکز بر کیفیت، طراحی دانش‌محور و بازارهای اداری/آموزشی/رستورانی. مدیریت استراتژیک برای رضایت مشتری.
  
  

  ۶- زبرآسیا:
  پرایم سیستم، فناوری AIDC و بارکد
  تسهیل در جمع‌آوری داده بدون خطا با تمرکز بر بارکد و AID، راه‌حل‌های اطلاعاتی برای صنایع، افزایش سرعت/دقت و برنامه‌ریزی منابع. تکیه بر متخصصان داخلی و دانش جهانی، جلب اعتماد مشتریان.
  
  

  ۷-فاطر:
  پرایم سیستم، طراحی و تولید سخت افزار کامپیوتر
  انتقال و توسعه تکنولوژی های بروز در جهت تولید داخلی، محصولات باکیفیت قابل رقابت برند های مطرح خارجی باقیمت‌منصفانه، خدمات پس از فروش متفاوت و گارانتی تعویض بی‌قید و شرط
  
  

  پرایم سیستم | پلتفرم ابری حسابداری و مالی، سخت افزار و لوازم جانبی