کتاب, هوش مصنوعی

Anthropic در پرونده‌ی مهم کپی‌رایت، به توافق ۱.۵ میلیارد دلاری با نویسندگان رسید

خبر توافق Anthropic، شرکت هوش مصنوعی پشتیبان‌گیری‌شده توسط Amazon و Alphabet، با گروهی از نویسندگان بر سر دعوی کپی‌رایت، یکی از مهم‌ترین رویدادهای حقوقی در عصر هوش مصنوعی است. طبق گزارش‌های Reuters، Axios، Fortune و The Verge، Anthropic در ۵ سپتامبر ۲۰۲۵ توافق کرد حداقل ۱.۵ میلیارد دلار (به علاوه سود) به نویسندگان پرداخت کند تا دعوی دسته‌جمعی (class-action) را حل کند. این دعوی توسط نویسندگانی مانند Andrea Bartz، Charles Graeber و Kirk Wallace Johnson مطرح شده بود که Anthropic را متهم به استفاده غیرمجاز از میلیون‌ها کتاب دزدی برای آموزش مدل Claude کردند. این توافق، بزرگ‌ترین تسویه کپی‌رایت در تاریخ ایالات متحده توصیف شده و حدود ۳,۰۰۰ دلار به ازای هر اثر (برای حدود ۵۰۰,۰۰۰ کتاب) پرداخت می‌کند. Anthropic همچنین موظف به حذف فایل‌های دزدی دانلودشده از سایه‌کتابخانه‌هایی مانند Library Genesis و Pirate Library Mirror است. این تسویه، اولین و بزرگ‌ترین پرداخت حقوقی در دعاوی کپی‌رایت AI است و می‌تواند الگویی برای شرکت‌هایی مانند OpenAI، Meta و Microsoft باشد، در حالی که بحث fair use (استفاده منصفانه) همچنان ادامه دارد. تحلیل بر اساس محتوای گزارش‌های Reuters، Axios، Fortune و The Verge (لینک‌های ارائه‌شده) انجام شده است.

زمینه دعوی و حکم دادگاه

دعوی در سال گذشته توسط سه نویسنده مطرح شد که ادعا کردند Anthropic “میلیون‌ها کتاب دزدی” را از سایه‌کتابخانه‌ها دانلود کرده و برای آموزش Claude، چت‌بات AI، استفاده کرده است. Anthropic، که اخیراً ۱۳ میلیارد دلار سرمایه جذب کرده و ارزشی ۱۸۳ میلیارد دلاری دارد، متهم به ساخت “کتابخانه مرکزی” با بیش از ۷ میلیون کتاب غیرقانونی شد. قاضی ویلیام الساپ (William Alsup) در دادگاه فدرال سان‌فرانسیسکو در ژوئن ۲۰۲۵ حکم داد که استفاده از کتاب‌های copyrighted برای آموزش AI، fair use است و نیازی به مجوز خاص ندارد، زیرا محتوای جدیدی (transformative) ایجاد می‌کند. با این حال، قاضی دانلود و ذخیره کتاب‌های دزدی را نقض کپی‌رایت دانست، حتی اگر برای آموزش استفاده نشده باشند. محاکمه برای تعیین خسارت (که می‌توانست به صدها میلیارد دلار برسد) در دسامبر برنامه‌ریزی شده بود، اما Anthropic به دلیل “فشار نامتناسب” (inordinate pressure) تسویه را انتخاب کرد. Anthropic مسئولیت را نپذیرفته و تأکید کرده: “ما به توسعه سیستم‌های AI ایمن متعهدیم که به افراد و سازمان‌ها کمک کند تا قابلیت‌های خود را گسترش دهند، کشف علمی را پیش ببرند و مشکلات پیچیده را حل کنند.” (Aparna Sridhar، معاون حقوقی Anthropic).

جزئیات توافق

  • مبلغ تسویه: حداقل ۱.۵ میلیارد دلار، که به حدود ۳,۰۰۰ دلار به ازای هر کتاب برای ۵۰۰,۰۰۰ اثر می‌رسد. اگر تعداد ادعاها بیشتر باشد، Anthropic مبلغ اضافی (۳,۰۰۰ دلار به ازای هر اثر) پرداخت می‌کند. وکلای شاکیان می‌گویند این “بزرگ‌ترین تسویه کپی‌رایت گزارش‌شده در تاریخ” است، بیش از هر دعوی دسته‌جمعی یا فردی کپی‌رایت.
  • اقدامات اضافی: Anthropic باید تمام فایل‌های دانلودشده و کپی‌های آن‌ها را نابود کند. این تسویه فقط ادعاهای گذشته (تا ۲۵ اوت ۲۰۲۵) را حل می‌کند و لایسنس برای آموزش آینده AI نمی‌دهد. شاکیان می‌توانند برای ادعاهای جدید (مانند خروجی‌های AI که کپی مستقیم آثار هستند) دعوی کنند.
  • فرآیند: قاضی الساپ باید توافق را تأیید کند؛ جلسه مقدماتی در ۸ سپتامبر ۲۰۲۵ است. نویسندگان و صاحبان حقوق می‌توانند از وب‌سایت AnthropicCopyrightSettlement.com برای ثبت ادعا استفاده کنند، که فهرست کامل آثار را ارائه می‌دهد.
  • تأثیر مالی بر Anthropic: این مبلغ حدود یک‌سوم درآمد پیش‌بینی‌شده ۵ میلیارد دلاری Anthropic در ۱۲ ماه آینده (یا بیش از ۱۰ درصد از سرمایه جدید ۱۳ میلیارد دلاری) است، اما برای شرکتی با ارزش ۱۸۳ میلیارد دلار، قابل مدیریت است.

زمینه گسترده‌تر دعاوی AI

این توافق، اولین تسویه در سری دعاوی علیه شرکت‌های فناوری است. نویسندگان، رسانه‌ها، هنرمندان و دیگران (مانند New York Times علیه OpenAI، Warner Bros علیه Midjourney، و Universal Music علیه Anthropic برای lyrics آهنگ‌ها) ادعا می‌کنند AIها آثار را “دزدیده” و برای خروجی‌های مشابه استفاده کرده‌اند. شرکت‌ها fair use را دفاع می‌کنند، اما قاضی دیگری در سان‌فرانسیسکو (در دعوی Meta) حکم داد که استفاده بدون مجوز در “بسیاری موارد” غیرقانونی است. Reddit نیز اخیراً علیه Anthropic برای دسترسی غیرمجاز به محتوا دعوی کرد. این تسویه، پیشینه قانونی ایجاد نمی‌کند (چون به محاکمه نرفت)، اما “پیام قدرتمندی” به AIها می‌فرستد که دانلود از سایت‌های دزدی اشتباه است (Justin Nelson، وکیل شاکیان).

تحلیل نقاط قوت

۱. غرامت عادلانه برای نویسندگان

تسویه ۳,۰۰۰ دلار به ازای هر کتاب، “جبران معنادار” برای نویسندگان فراهم می‌کند و الگویی برای لایسنسینگ داده‌های آموزشی AI می‌شود. Cecilia Ziniti، بنیان‌گذار GC AI، آن را “لحظه Napster به iTunes برای AI” توصیف کرد، که به اکوسیستم پایدارتری منجر می‌شود جایی که خالقان جبران می‌شوند، مانند صنعت موسیقی پس از Napster.

۲. حفاظت از حقوق کپی‌رایت بدون توقف نوآوری

حکم fair use برای آموزش AI، نوآوری را حفظ می‌کند (خرید کتاب‌های فیزیکی و اسکن قانونی مجاز است)، اما دانلود دزدی را ممنوع می‌کند. James Grimmelmann، استاد حقوق Cornell، آن را “تسویه modest” نامید که فقط بر “اشتباه فاحش” Anthropic (دانلود انبوه از سایه‌کتابخانه‌ها) تمرکز دارد و شرکت را تهدید نمی‌کند.

۳. تأثیر بر صنعت AI

این توافق، AIها را به سمت لایسنسینگ سوق می‌دهد (مانند قراردادهای OpenAI با Axel Springer و Vox). Luke McDonagh، استاد LSE، می‌گوید مبلغ ۱.۵ میلیارد “سطحی” است که دعاوی مشابه (مانند Meta یا OpenAI) را حل می‌کند و برای شرکت‌های کوچک‌تر چالش‌برانگیز است. Ed Lee، استاد حقوق Santa Clara، هشدار داد که شکست در محاکمه می‌توانست “مسئولیت پایان‌دهنده کسب‌وکار” ایجاد کند.

۴. تعهد Anthropic به مسئولیت

Anthropic با نابود کردن فایل‌ها و عدم پذیرش مسئولیت، تصویر مثبتی از “AI ایمن” می‌سازد، در حالی که تسویه را به عنوان حل “ادعاهای legacy” توصیف می‌کند.

چالش‌ها و نگرانی‌ها

۱. عدم پیشینه قانونی و دعاوی آینده

تسویه پیشینه ایجاد نمی‌کند، پس بحث fair use در دعاوی دیگر (مانند خروجی‌های AI که کپی مستقیم هستند، مانند تصاویر DC در Midjourney) ادامه دارد. Grimmelmann می‌گوید این توافق “همه مسائل کپی‌رایت AI را حل نمی‌کند”، مانند جلوگیری از خروجی‌های infringing.

۲. فشار مالی و ریسک برای شرکت‌های کوچک

برای Anthropic (با ارزش بالا) قابل مدیریت است، اما Ziniti هشدار داد که “رد herring” بودن سختی ردیابی داده‌ها، شرکت‌های کوچک‌تر را تحت فشار قرار می‌دهد. دعاوی مشابه (مانند Author’s Guild علیه OpenAI) ممکن است به تسویه‌های مشابه منجر شود.

۳. تنش بین نوآوری و حقوق خالقان

شرکت‌ها fair use را دفاع می‌کنند، اما نویسندگان می‌گویند AIها “دزدی سیستماتیک” انجام می‌دهند. قاضی در دعوی Meta گفت استفاده بدون مجوز در “بسیاری موارد” غیرقانونی است، که می‌تواند به لایسنسینگ اجباری منجر شود.

۴. پیچیدگی‌های فنی و حقوقی

Anthropic از LibGen (کتابخانه دزدی) استفاده کرد، که Meta نیز در ایمیل‌های داخلی‌اش اعتراف کرده. این امر، مسئولیت sourcing داده را برجسته می‌کند، اما شرکت‌ها ممکن است به سمت داده‌های قانونی (خرید و اسکن) بروند، که هزینه‌بر است.

تأثیرات بالقوه

بر Anthropic و صنعت AI

  • مدیریت ریسک: تسویه از “خطر وجودی” (تا ۱ تریلیون دلار خسارت) جلوگیری کرد و Anthropic را قادر می‌سازد بر رشد تمرکز کند (درآمد ۵ میلیارد دلاری پیش‌بینی‌شده).
  • لایسنسینگ بیشتر: می‌تواند به “بازار واقعی داده” با API و revenue-sharing منجر شود، مانند قراردادهای OpenAI با رسانه‌ها. Ziniti پیش‌بینی کرد این “تکامل لازم به سمت لایسنسینگ مشروع” است.

بر نویسندگان و خالقان محتوا

  • جبران مالی: ۵۰۰,۰۰۰ نویسنده می‌توانند ادعا کنند و جبران دریافت کنند، که “تغییر بازی” برای خالقان است. Nelson گفت: “این تسویه به AIها و خالقان پیام می‌دهد که گرفتن آثار از سایت‌های دزدی اشتباه است.”
  • حمایت از حقوق: تشویق به لایسنسینگ، خالقان را توانمند می‌کند، اما تسویه فقط گذشته را حل می‌کند و خروجی‌های آینده AI را پوشش نمی‌دهد.

بر دعاوی مشابه و اقتصاد AI

  • الگو برای دیگران: دعاوی علیه Meta (که LibGen را استفاده کرد)، OpenAI/Microsoft و Warner Bros علیه Midjourney را تحت تأثیر قرار می‌دهد. McDonagh گفت این “راه را برای لایسنسینگ کپی‌رایت برای آموزش AI هموار می‌کند.”
  • اقتصاد: تسویه‌ها می‌تواند هزینه‌های AI را افزایش دهد و شرکت‌ها را به sourcing قانونی سوق دهد، که نوآوری را کند اما اخلاقی‌تر می‌کند. Fortune پیش‌بینی کرد این “پیشینه تجاری” برای AIهای دیگر است.

نتیجه‌گیری

توافق ۱.۵ میلیارد دلاری Anthropic با نویسندگان، نقطه عطفی در دعاوی کپی‌رایت AI است که fair use برای آموزش را تأیید می‌کند اما دانلود دزدی را محکوم می‌نماید. این تسویه، بزرگ‌ترین در تاریخ کپی‌رایت، نویسندگان را جبران می‌کند و AIها را به لایسنسینگ سوق می‌دهد، اما پیشینه قانونی ایجاد نمی‌کند و دعاوی آینده (مانند خروجی‌های infringing) را باز می‌گذارد. برای Anthropic، این مدیریت ریسک است، اما برای صنعت، سیگنالی برای تغییر sourcing داده به سمت مدل‌های پایدار مانند iTunes برای موسیقی. این رویداد، تعادل بین نوآوری AI و حقوق خالقان را برجسته می‌کند و ممکن است به اکوسیستم لایسنسینگ منجر شود، که در بلندمدت AI را اخلاقی‌تر و قابل اعتمادتر می‌سازد. موفقیت تأیید قاضی در ۸ سپتامبر، تأثیر آن را قطعی خواهد کرد.

به این مطلب امتیاز دهید:
تعداد رأی‌دهندگان: ۸ میانگین امتیاز: ۵

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *