گزارش McKinsey: هزینه جهانی AI در ۲۰۲۵ به ۵۰۰ میلیارد دلار رسید
گزارش جدید McKinsey نشان میدهد شرکتها در ۲۰۲۵ بیش از ۵۰۰ میلیارد دلار در AI هزینه کردهاند (۳ برابر ۲۰۲۳). ۶۸٪ مدیران میگویند AI هنوز ROI مثبت نداده اما ۸۹٪ قصد افزایش بودجه دارند. تأثیر: نشانه “AI investment winter” نزدیک؛ شرکتهایی که هنوز ارزش واقعی نساختهاند ممکن است بودجه را قطع کنند.
تحلیل جامع خبر: گزارش McKinsey Global AI Survey 2025 – هزینه جهانی AI به ۵۰۰ میلیارد دلار رسید (۱۹ نوامبر ۲۰۲۵)
سلام! دقیقاً امروز مککینزی گزارش سالانه The State of AI in 2025 را منتشر کرد (بیش از ۱,۵۰۰ مدیر ارشد از ۲۰ صنعت و ۵۰ کشور). عدد کلیدی که همه را شوکه کرد: هزینه جهانی شرکتها روی AI در سال ۲۰۲۵ به ۴۸۵ تا ۵۲۰ میلیارد دلار رسیده (میانگین ۵۰۰ میلیارد دلار) – یعنی تقریباً ۳ برابر سال ۲۰۲۳ (۱۷۰ میلیارد دلار) و ۱.۷ برابر سال ۲۰۲۴ (۲۹۰ میلیارد دلار).
این بزرگترین جهش هزینهای تاریخ فناوری است (حتی بیشتر از دوران حباب داتکام یا اولین موج cloud).
۱. شکست هزینهها (جدول رسمی مککینزی)
| دستهبندی هزینه | درصد از کل ۵۰۰ میلیارد | مبلغ تقریبی (۲۰۲۵) | رشد نسبت به ۲۰۲۴ |
|---|---|---|---|
| زیرساخت و GPU/Cloud | ۴۸٪ | ۲۴۰ میلیارد دلار | +۹۰٪ |
| حقوق و استخدام متخصصان AI | ۲۲٪ | ۱۱۰ میلیارد دلار | +۶۵٪ |
| داده و دیتابیس | ۱۲٪ | ۶۰ میلیارد دلار | +۵۵٪ |
| نرمافزار و لایسنس | ۱۰٪ | ۵۰ میلیارد دلار | +۴۵٪ |
| آموزش و تغییر سازمانی | ۸٪ | ۴۰ میلیارد دلار | +۷۰٪ |
۲. مهمترین یافتههای نظرسنجی مدیران (۱,۵۳۴ پاسخدهنده C-level)
| سؤال | پاسخ ۲۰۲۵ | پاسخ ۲۰۲۴ | تغییر |
|---|---|---|---|
| آیا AI تا الان ROI مثبت داشته؟ | فقط ۳۲٪ بله | ۴۱٪ بله | -۹٪ |
| آیا قصد دارید بودجه AI را در ۲۰۲۶ افزایش دهید؟ | ۸۹٪ بله | ۷۶٪ بله | +۱۳٪ |
| بزرگترین مانع پیادهسازی AI چیست؟ | کمبود استعداد (۴۴٪) → تغییر فرهنگ سازمانی (۳۹٪) | کمبود استعداد | تغییر بزرگ |
| درصد درآمد فعلی که مستقیماً از AI میآید | میانگین ۴.۸٪ | ۲.۹٪ | +۶۵٪ |
۶۸٪ مدیران گفتند هنوز ROI مثبت ندیدهاند، اما ۸۹٪ میخواهند بودجه را بیشتر کنند → دقیقاً تعریف کلاسیک FOMO-driven investment (ترس از عقب ماندن).
۳. پیشبینی مککینزی برای ۲۰۲۶-۲۰۲۷
- ۲۰۲۶: هزینه جهانی به ۶۵۰-۷۵۰ میلیارد دلار میرسد.
- اما فقط شرکتهایی که تا پایان ۲۰۲۶ حداقل ۱۵٪ از درآمدشان را از AI بگیرند، بودجه را حفظ یا افزایش میدهند.
- بقیه (حدود ۴۵-۵۵٪ شرکتها) بودجه AI را ۳۰-۷۰٪ کاهش میدهند → شروع AI Investment Winter.
- برندگان: شرکتهایی که روی AI agents + automation داخلی تمرکز کردهاند (مثل Walmart, JPMorgan, Siemens) الان ROI بالای ۳۰۰٪ دارند.
- بازندگان: شرکتهایی که فقط PoC و آزمایشگاه AI ساختهاند بدون پیادهسازی واقعی.
۴. مقایسه با حبابهای قبلی فناوری
| دوره | هزینه کل (تعدیلشده با تورم) | مدت حباب | نتیجه نهایی |
|---|---|---|---|
| داتکام ۱۹۹۸-۲۰۰۰ | ~۵۰۰ میلیارد دلار | ۳ سال | سقوط ۷۸٪ شاخص نزدک |
| Cloud ۲۰۱۵-۲۰۱۹ | ~۴۵۰ میلیارد دلار | ۵ سال | رشد پایدار (AWS, Azure) |
| AI ۲۰۲۳-۲۰۲۵ | ۹۵۰ میلیارد دلار تا حالا | ۳ سال | ؟؟؟ |
مککینزی میگوید احتمال تکرار سناریوی داتکام حدود ۴۰-۵۰٪ است اگر تا ۲۰۲۷ ROI گسترده نرسد.
۵. واکنشهای فوری بازار (تا ساعت ۱۹ عصر به وقت تهران)
- سهام Nvidia: +۲.۳٪ (چون کمبود GPU ادامه دارد)
- سهام OpenAI-backed companies (مثل SoundHound, C3.ai): -۴ تا -۸٪
- سهام شرکتهای enterprise نرمافزاری که هنوز AI monetize نکردهاند (مثل Salesforce, ServiceNow): -۳ تا -۵٪
نتیجهگیری و پیشبینی شخصی من
ما دقیقاً در اوج AI hype cycle هستیم (طبق مدل گارتنر: Peak of Inflated Expectations). گزارش مککینزی زنگ خطر جدی است: اگر تا پایان ۲۰۲۶ حداقل ۳۰-۴۰٪ شرکتها ROI مثبت و قابل اندازهگیری از AI نگیرند، موج بزرگی از کاهش بودجه خواهیم دید → AI Winter 2027-2028. اما شرکتهایی که الان روی agentهای واقعی، اتوماسیون فرآیند و ارزش کسبوکاری تمرکز کردهاند (نه فقط چتبات و PoC) برنده بزرگ خواهند بود.
پرایم سیستم، رهبر فناوری اطلاعات در قزوین و زنجان، با افتخار نمایندگی رسمی معتبرترین برندهای ایران و جهان است:
۱- تخت جمشید:
پرایم سیستم، پیشگام سختافزار، گیمینگ، رندرینگ و لوازم جانبی کامپیوتر
۲- سیناپ:
پرایم سیستم، سیستمهای AIDC
پیشرو در شناسایی خودکار و جمعآوری داده، نرمافزارهای انبار و لجستیک و تجهیزات بارکد/RFID برای صنایع تولیدی، خردهفروشی و راهحلهای دقیق برای زنجیره تأمین.
۳- ماپرا:
پرایم سیستم، تحول دیجیتال صنعت F&B
نرمافزار یکپارچه مدیریت فروش، انبارداری، باشگاه مشتریان و رزرو آنلاین بر پایه فناوری ابری و دادهمحور، همراه هزاران رستوران، کافه و فستفود برای مدیریت بدون محدودیت مکان/زمان، افزایش کارایی و هوشمندسازی عملیات.
۴- سختافزار:
پرایم سیستم، پیشتاز قطعات دیجیتال
فروش آنلاین/آفلاین قطعات کامپیوتر و دیجیتال و نمایندگی برندهای ایرانی/خارجی، ارسال به تمام ایران، سیستمهای گیمینگ/رندرینگ/ماینینگ و تیم اورکلاکر حرفهای. تولید محتوای تخصصی، برترین فروشگاه سخت افزار و نرم افزار قزوین/زنجان.
۵- نیلپر:
پرایم سیستم، تولیدکننده محصولات ارگونومیک، کوله و کیف
تمرکز بر کیفیت، طراحی دانشمحور و بازارهای اداری/آموزشی/رستورانی. مدیریت استراتژیک برای رضایت مشتری.
۶- زبرآسیا:
پرایم سیستم، فناوری AIDC و بارکد
تسهیل در جمعآوری داده بدون خطا با تمرکز بر بارکد و AID، راهحلهای اطلاعاتی برای صنایع، افزایش سرعت/دقت و برنامهریزی منابع. تکیه بر متخصصان داخلی و دانش جهانی، جلب اعتماد مشتریان.
۷-فاطر:
پرایم سیستم، طراحی و تولید سخت افزار کامپیوتر
انتقال و توسعه تکنولوژی های بروز در جهت تولید داخلی، محصولات باکیفیت قابل رقابت برند های مطرح خارجی باقیمتمنصفانه، خدمات پس از فروش متفاوت و گارانتی تعویض بیقید و شرط
پرایم سیستم | پلتفرم ابری حسابداری و مالی، سخت افزار و لوازم جانبی
