چین پس از لغو ممنوعیت استفاده از تراشههای انویدیا توسط آمریکا، به شرکتهای خود هشدار داد که از این تراشهها استفاده نکنند.
خبر منتشرشده در تاریخ ۱۲ آگوست ۲۰۲۵ توسط منابع معتبر مانند CNBC، Reuters، Bloomberg و The Register نشان میدهد که مقامات چینی به شرکتهای داخلی، بهویژه آنهایی که در پروژههای دولتی یا مرتبط با امنیت ملی فعالیت میکنند، هشدار دادهاند تا از استفاده از تراشههای هوش مصنوعی (AI) شرکتهای آمریکایی Nvidia (مانند مدل H20) و AMD (مانند MI308) خودداری کنند. این هشدار در پاسخ به تصمیم اخیر دولت دونالد ترامپ برای اجازه صادرات محدود این تراشهها به چین، در ازای پرداخت ۱۵ درصد از درآمد فروش به دولت آمریکا، صادر شده است. در ادامه، این خبر بهصورت جامع و تحلیلی بررسی میشود، شامل جزئیات، زمینهها، تأثیرات و پیامدهای آن برای شرکتها، بازارها و روابط فناوری آمریکا و چین.
جزئیات کلیدی خبر
- محتوای هشدار:
- هدف هشدار: مقامات چینی از شرکتهای فناوری داخلی خواستهاند که از خرید و استفاده از تراشههای H20 شرکت Nvidia و تراشههای مشابه AMD (مانند MI308) بهویژه در کاربردهای دولتی و امنیت ملی خودداری کنند. این دستورالعملها طی چند هفته اخیر از طریق نامهها و اطلاعیههای رسمی به شرکتهای دولتی و خصوصی ارسال شده است.
- ادعاهای امنیتی: رسانههای دولتی چین، مانند Yuyuan Tantian (وابسته به CCTV)، ادعا کردهاند که تراشههای H20 ممکن است شامل “در پشتی” (backdoor) یا فناوریهای ردیابی موقعیت باشند که امنیت دادهها را به خطر میاندازد. همچنین، این تراشهها به دلیل مصرف انرژی بالا بهعنوان “غیر دوستدار محیط زیست” معرفی شدهاند.
- ترویج جایگزینهای داخلی: چین شرکتها را تشویق میکند تا به جای تراشههای آمریکایی، از تراشههای داخلی مانند سری Ascend شرکت Huawei یا محصولات شرکتهایی مانند Cambricon و SMIC استفاده کنند. این بخشی از استراتژی بلندمدت چین برای کاهش وابستگی به فناوری غربی است.
- زمینه سیاسی و تجاری:
- تصمیم دولت特朗普: در ژوئیه ۲۰۲۵، دولت آمریکا (تحت رهبری دونالد ترامپ) ممنوعیت صادرات تراشههای H20 Nvidia و MI308 AMD به چین را لغو کرد. این تصمیم مشروط به پرداخت ۱۵ درصد از درآمد فروش این تراشهها به دولت آمریکا بود، که بهعنوان “سهم کشور” یا “معکوس تعرفه” توصیف شده است.
- اظهارات ترامپ:特朗普 این تراشهها را “منسوخ” خوانده و حتی پیشنهاد کرده که نسخهای ضعیفتر از تراشه پیشرفته Blackwell Nvidia (با ۳۰ تا ۵۰ درصد کاهش عملکرد) ممکن است برای صادرات به چین مجاز شود.
- پاسخ Nvidia: Nvidia ادعاهای امنیتی چین را رد کرده و اعلام کرده که تراشه H20 برای کاربردهای نظامی یا زیرساختهای دولتی طراحی نشده است. این شرکت تأکید دارد که چین برای عملیات دولتی خود به تراشههای داخلی وابسته است، همانطور که آمریکا از تراشههای چینی استفاده نمیکند.
- واکنشهای بازار:
- سهام Nvidia و AMD: پس از انتشار خبر، سهام Nvidia و AMD نوساناتی را تجربه کرد، اما در نهایت در روز دوشنبه (۱۱ آگوست ۲۰۲۵) افزایش جزئی داشت. این نشاندهنده عدم اطمینان سرمایهگذاران درباره تأثیر بلندمدت این هشدار است.
- شرکتهای چینی: سهام شرکتهای تراشهسازی چینی مانند Cambricon Technologies و SMIC پس از این خبر تا ۲۰ درصد افزایش یافت، که نشاندهنده انتظار بازار برای افزایش تقاضای تراشههای داخلی است.
زمینههای خبر
- تنشهای فناوری آمریکا و چین:
- تحریمهای قبلی: از سال ۲۰۲۴، دولت بایدن صادرات تراشههای پیشرفته AI به چین را به دلیل نگرانیهای امنیت ملی ممنوع کرد. این تحریمها باعث شد Nvidia تراشه H20 را بهعنوان نسخهای ضعیفتر برای بازار چین طراحی کند.
- استراتژی چین: چین از سال ۲۰۱۹ برنامهای برای حذف فناوری خارجی از بخشهای دولتی (مانند کامپیوترها و نرمافزارهای خارجی) را دنبال میکند. این برنامه با جدول زمانی “۳-۵-۲” (۳۰ درصد در ۲۰۲۰، ۵۰ درصد در ۲۰۲۱، ۲۰ درصد در ۲۰۲۲) اجرا شد و حالا به تراشههای AI گسترش یافته است.
- رقابت جهانی: ظهور مدلهای AI چینی مانند DeepSeek و تراشههای Huawei نشاندهنده تلاش چین برای خودکفایی در فناوری است. این مدلها و تراشهها در حال رقابت با محصولات آمریکایی هستند و نگرانیهایی را در بازارهای مالی ایجاد کردهاند.
- اهمیت بازار چین:
- چین یکی از بزرگترین بازارهای تراشههای AI در جهان است، با ارزش پیشبینیشده ۵۰ میلیارد دلار در دو تا سه سال آینده.
- Nvidia و AMD تا ۲۰-۳۰ درصد از درآمد خود را از این بازار کسب میکنند. Jensen Huang، مدیرعامل Nvidia، هشدار داده که ممنوعیت کامل فروش به چین میتواند “زیان عظیمی” برای این شرکت ایجاد کند.
- نگرانیهای امنیتی:
- ادعای backdoor: رسانههای چینی ادعا کردهاند که تراشههای H20 ممکن است شامل ویژگیهای ردیابی یا خاموشسازی از راه دور باشند، هرچند Nvidia این اتهامات را رد کرده است.
- نگرانیهای آمریکا: در مقابل، قانونگذاران آمریکایی پیشنهاد دادهاند که تراشههای پیشرفته AI باید فناوری ردیابی موقعیت داشته باشند تا از قاچاق به چین جلوگیری شود. این موضوع تناقضی را ایجاد کرده، زیرا چین از همین ویژگی بهعنوان دلیل ناامنی استفاده میکند.
تحلیل تأثیرات
- تأثیر بر Nvidia و AMD:
- کاهش فروش: هشدار چین میتواند تقاضای تراشههای H20 و MI308 در بخشهای دولتی و حساس را کاهش دهد. این بخشها بخش قابلتوجهی از بازار چین را تشکیل میدهند، و از دست دادن آنها میتواند درآمد Nvidia و AMD را تحت تأثیر قرار دهد.
- رقابت با Huawei: تراشههای Ascend Huawei، اگرچه هنوز پنج نسل از فناوریهای Nvidia عقبتر هستند، در حال بهبود هستند. اگر چین محدودیتها را گسترش دهد، Nvidia و AMD ممکن است سهم بازار خود را به رقبای داخلی از دست بدهند.
- نوسانات سهام: افزایش جزئی سهام این شرکتها در روز انتشار خبر نشاندهنده خوشبینی محتاطانه بازار است، اما تحلیلگران معتقدند که در بلندمدت، این محدودیتها میتواند به کاهش درآمد منجر شود.
- تأثیر بر شرکتهای چینی:
- رشد تقاضای داخلی: افزایش ۲۰ درصدی سهام Cambricon و SMIC نشاندهنده انتظار بازار برای افزایش تقاضای تراشههای داخلی است. Huawei، با وجود چالشهای تولید انبوه، از این سیاست سود میبرد.
- چالشهای فنی: صنعت نیمههادی چین هنوز با خودکفایی ۱۶ درصدی (تا سال ۲۰۲۰) و وابستگی به ۳۵۰ میلیارد دلار واردات سالانه مواجه است. این محدودیتها ممکن است در کوتاهمدت به مشکلات عرضه منجر شود، زیرا تراشههای داخلی نمیتوانند بهطور کامل جایگزین Nvidia شوند.
- تأثیر بر روابط آمریکا و چین:
- جنگ سرد فناوری: این هشدار بخشی از “جنگ سرد فناوری” است که در آن هر دو کشور تلاش میکنند برتری خود را در AI حفظ کنند. توافق ۱۵ درصدی ترامپ یک رویکرد تجارتگرایانه است، اما چین با این هشدار نشان داده که به دنبال کاهش وابستگی به آمریکا است.
- پیامدهای سیاسی: منتقدان در آمریکا، مانند کارشناسان امنیت ملی، معتقدند که اجازه صادرات حتی تراشههای ضعیفتر میتواند به پیشرفت نظامی چین کمک کند. در مقابل، چین ادعا میکند که این تراشهها ناامن هستند و بخشی از مذاکرات برای کاهش تحریمها (مانند تراشههای HBM) است.
- تأثیر بر بازار جهانی:
- دو قطبی شدن بازار: این تنشها میتواند بازار AI را به دو بخش آمریکایی و چینی تقسیم کند، که زنجیره تأمین جهانی را مختل میکند.
- سرمایهگذاری در AI: پیشبینی Goldman Sachs مبنی بر سرمایهگذاری ۲۰۰ میلیارد دلاری در AI تا پایان ۲۰۲۵ ممکن است تحت تأثیر این محدودیتها قرار گیرد، زیرا هزینههای توسعه و تولید افزایش مییابد.
- نوسانات مالی: گزارش Goldman Sachs نشان میدهد که صندوقهای پوشش ریسک اخیراً از سهام فناوری AI عقبنشینی کردهاند، و این خبر میتواند این روند را تشدید کند.
پیامدهای بلندمدت
- برای Nvidia و AMD:
- این شرکتها باید بازارهای جایگزین (مانند هند، اروپا یا خاورمیانه) را توسعه دهند تا زیانهای احتمالی در چین را جبران کنند.
- Nvidia ممکن است روی تراشههای جدید با ویژگیهای امنیتی بهبودیافته تمرکز کند تا اعتماد بازار را حفظ کند.
- برای چین:
- این سیاست میتواند خودکفایی فناوری چین را تسریع کند، اما در کوتاهمدت، محدودیتهای عرضه ممکن است توسعه AI را کند کند.
- موفقیت Huawei و سایر شرکتهای داخلی به توانایی آنها در افزایش ظرفیت تولید بستگی دارد.
- برای روابط جهانی:
- این تنشها میتواند به تحریمهای متقابل بیشتری منجر شود، مانند محدودیتهای جدید آمریکا بر تراشههای پیشرفتهتر یا پاسخ چین با ممنوعیتهای گستردهتر.
- بازارهای جهانی ممکن است شاهد افزایش قیمتها و کاهش دسترسی به فناوریهای پیشرفته شوند.
جمعبندی
هشدار چین به شرکتها درباره استفاده از تراشههای Nvidia و AMD بخشی از استراتژی این کشور برای کاهش وابستگی به فناوری غربی و پاسخ به سیاستهای تجاری جدید آمریکا است. این اقدام، که با ادعاهای امنیتی مانند وجود “در پشتی” همراه شده، میتواند فروش Nvidia و AMD را در بازار کلیدی چین کاهش دهد و به رشد شرکتهای داخلی مانند Huawei کمک کند. با این حال، محدودیتهای فنی چین و وابستگی به واردات ممکن است این انتقال را در کوتاهمدت دشوار کند. این خبر نشاندهنده ادامه “جنگ سرد فناوری” است که میتواند بازارهای جهانی، زنجیرههای تأمین و نوآوری AI را تحت تأثیر قرار دهد. برای اطلاعات بیشتر، میتوانید به گزارشهای اخیر Bloomberg، Reuters یا پستهای مرتبط در X مراجعه کنید.
