blog
سرمایهگذاران به سبک عصرِ داتکام برای اجتناب از حباب AI عمل میکنند
گزارش Reuters نشان میدهد که سرمایهگذاران بزرگ با الهام از استراتژیهای دههٔ ۱۹۹۰، تلاش میکنند بین سوار شدن بر موج AI و اجتناب از حباب، تعادلی بیابند.
تحلیل: این نگرانی مهم است، اگر صرفاً به موج هیجان بسپاریم، ممکن است وقتی واقعیت با سرعت وعدهها نرسد، ضرر کنیم. این یعنی شرکتهای AI باید شفافیت عملکرد، بازگشت سرمایه و مدل کسبوکار را جدی بگیرند تا از افت احتمالی در بازار اجتناب شود.
در گزارش جدید Reuters اشاره شده که بسیاری از سرمایهگذاران خطرپذیر (VCs) و صندوقهای بزرگ سرمایهگذاری در حال بازنگری در استراتژیهای خود هستند تا از تکرار اشتباهات دوران حباب داتکام (۱۹۹۵–۲۰۰۰) جلوگیری کنند.
آن دوران، هزاران شرکت اینترنتی با وعده رشد نامحدود سرمایه جذب کردند، اما تنها درصد کوچکی مانند Amazon و Google توانستند از فروپاشی جان سالم به در برند. اکنون، در دوران AI، وضعیت مشابهی دیده میشود: رشد سریع، وعدههای بزرگ، اما مسیر درآمدزایی مبهم.
چرا مقایسه با عصر داتکام درست است
- هیجان عمومی و جذب سرمایهٔ بیسابقه:
مانند داتکام، اکنون هم هر استارتاپی که از “AI” در نام خود استفاده میکند، توجه سرمایهگذاران را جلب میکند. - فاصله میان وعده و واقعیت:
بسیاری از پروژهها هنوز بازده عملیاتی یا اقتصادی مشخصی ندارند، همانطور که سایتهای اینترنتی در دهه ۹۰ صرفاً ترافیک میگرفتند بدون مدل درآمدی پایدار. - کمبود نیروی متخصص واقعی:
تعداد متخصصان باتجربه AI بسیار محدودتر از حجم سرمایهگذاریهای انجامشده است؛ در نتیجه بخشی از منابع به پروژههای کمعمق هدایت میشود.
رفتار جدید سرمایهگذاران
برخلاف سالهای گذشته، اکنون سرمایهگذاران به دنبال دادههای واقعی و اثبات عملکرد (Proof of Concept) هستند. برخی از ویژگیهای این رویکرد عبارتند از:
- تمرکز بر مدلهای تجاری پایدار نه صرفاً مدلهای زبانی پرهزینه.
- درخواست برای شفافیت در هزینههای آموزش و زیرساخت.
- ارزیابی دقیق زمان بازگشت سرمایه (ROI) در پروژههای هوش مصنوعی سازمانی.
- علاقه بیشتر به AIهای کاربردی (Applied AI) در صنایع سنتی مانند بهداشت، لجستیک و انرژی، نه صرفاً مدلهای مولد عمومی.
اثرات احتمالی بر اکوسیستم استارتاپها
- فیلتر طبیعی بازار: تنها شرکتهایی با محصولات واقعی و ارزش اقتصادی باقی میمانند.
- افزایش همکاری با دولتها و نهادهای بزرگ: چون منابع مورد نیاز برای آموزش مدلهای بزرگ از توان استارتاپهای کوچک خارج است.
- حرکت به سمت همافزایی با حوزههای دیگر مثل سختافزار، نیمههادی، انرژی و امنیت سایبری.
تحلیل کلان
این رفتار محتاطانه نشانه بلوغ بازار هوش مصنوعی است، نه عقبنشینی. سرمایهگذاران آموختهاند که رشد پایدار از مسیر «تحقیق، کاربرد و بازگشت واقعی» میگذرد، نه صرفاً از تبلیغات.
در واقع، همانطور که داتکام در نهایت به اقتصاد دیجیتال امروز منجر شد، موج کنونی نیز در پایان خود، شرکتهای ماندگار و زیرساختهای پایدار ایجاد خواهد کرد — اما فقط برای بازیگرانی که از هیجان به عقلانیت گذر کردهاند.
جمعبندی
هوش مصنوعی دیگر صرفاً یک انقلاب فناورانه نیست، بلکه آزمونی برای بلوغ اقتصادی سیلیکونولی است.
شرکتها و استارتاپها باید:
- مدل درآمدی واقعی و دادهمحور بسازند.
- بهجای «وعده»، «کارایی قابلسنجش» ارائه دهند.
- به سرمایهگذاران نشان دهند که AI آنها ابزار خلق ارزش است، نه صرفاً ابزار جذب سرمایه.
پرایم سیستم، رهبر فناوری اطلاعات در قزوین و زنجان، با افتخار نمایندگی رسمی معتبرترین برندهای ایران و جهان است:
۱- تخت جمشید:
پرایم سیستم، پیشگام سختافزار، گیمینگ، رندرینگ و لوازم جانبی کامپیوتر
۲- سیناپ:
پرایم سیستم، سیستمهای AIDC
پیشرو در شناسایی خودکار و جمعآوری داده، نرمافزارهای انبار و لجستیک و تجهیزات بارکد/RFID برای صنایع تولیدی، خردهفروشی و راهحلهای دقیق برای زنجیره تأمین.
۳- ماپرا:
پرایم سیستم، تحول دیجیتال صنعت F&B
نرمافزار یکپارچه مدیریت فروش، انبارداری، باشگاه مشتریان و رزرو آنلاین بر پایه فناوری ابری و دادهمحور، همراه هزاران رستوران، کافه و فستفود برای مدیریت بدون محدودیت مکان/زمان، افزایش کارایی و هوشمندسازی عملیات.
۴- سختافزار:
پرایم سیستم، پیشتاز قطعات دیجیتال
فروش آنلاین/آفلاین قطعات کامپیوتر و دیجیتال و نمایندگی برندهای ایرانی/خارجی، ارسال به تمام ایران، سیستمهای گیمینگ/رندرینگ/ماینینگ و تیم اورکلاکر حرفهای. تولید محتوای تخصصی، برترین فروشگاه سخت افزار و نرم افزار قزوین/زنجان.
۵- نیلپر:
پرایم سیستم، تولیدکننده محصولات ارگونومیک، کوله و کیف
تمرکز بر کیفیت، طراحی دانشمحور و بازارهای اداری/آموزشی/رستورانی. مدیریت استراتژیک برای رضایت مشتری.
۶- زبرآسیا:
پرایم سیستم، فناوری AIDC و بارکد
تسهیل در جمعآوری داده بدون خطا با تمرکز بر بارکد و AID، راهحلهای اطلاعاتی برای صنایع، افزایش سرعت/دقت و برنامهریزی منابع. تکیه بر متخصصان داخلی و دانش جهانی، جلب اعتماد مشتریان.