یک استارتاپ با استفاده از هوش مصنوعی، «روانگردانی با کمترین میزان روانگردانی» تولید میکند
این شرکت از هوش مصنوعی برای طراحی داروهای روانگردان (psychedelic) ایمنتر استفاده میکند که اثرات درمانی داشته باشند، اما بدون “سفر” (trip) توهمزا و ترسناک. عنوان مقاله “A Startup Used AI to Make a Psychedelic Without the Trip” است و بر اساس نتایج فاز ۱ آزمایش بالینی، اولین ترکیب داروییشان (MSD-001) را “کمترین روانگردان روانگردان که روانفعال است” توصیف میکند. مقاله فاقد تاریخ انتشار دقیق است، اما بر اساس زمینه، احتمالاً اخیر (سپتامبر ۲۰۲۵) است. من تحلیل را با جزئیات کامل، بر اساس محتوای استخراجشده، ساختاربندی میکنم: خلاصه، جزئیات فنی، نتایج آزمایش، رویکرد درمانی، نظر کارشناسان، چالشها و اهمیت.
۱. خلاصه کلی خبر
Mindstate Design Labs، استارتاپی تأسیسشده در ۲۰۲۱، با حمایت Y Combinator و بنیانگذاران شرکتهای برجستهای مانند OpenAI، Neuralink، Instacart، Coinbase و Twitch، پلتفرمی مبتنی بر هوش مصنوعی ساخته که دادههای بیوشیمیایی داروهای روانفعال را با بیش از ۷۰,۰۰۰ “گزارش سفر” (trip reports) از منابع متنوع (آزمایشهای بالینی، فرومهای دارو، رسانههای اجتماعی، Reddit و حتی دارک وب) تحلیل میکند. هدف: طراحی داروهایی که حالتهای ذهنی خاص را القا کنند، بدون توهمات، که میتواند درمان اختلالات روانی را ایمنتر کند.
اولین محصول، MSD-001 (فرمولاسیون خوراکی اختصاصی ۵-MeO-MiPT یا moxy)، در آزمایش فاز ۱ ایمن و قابل تحمل بود و اثرات روانفعال بدون “سفر” ایجاد کرد. این نتایج، اعتبار پلتفرم AI را تأیید میکند. CEO شرکت، Dillan DiNardo، میگوید: “ما کمترین روانگردان روانگردان که روانفعال است را ساختیم. آن بسیار روانفعال است، اما بدون توهم.” مقاله با عکس-ایلوستراسیون (توسط WIRED Staff و Getty Images) همراه است که بر جنبههای بصری و ذهنی تأکید دارد.
۲. جزئیات فنی پلتفرم AI و توسعه دارو
- پلتفرم AI: مدلهای هوش مصنوعی شرکت، دادههای بیوشیمیایی از داروهای مختلف را با گزارشهای تجربیات کاربران (trip reports) ترکیب میکنند. این تحلیلها چگونگی ایجاد اثرات مختلف توسط روانگردانها را بررسی میکنند و به طراحی داروهایی منجر میشود که فقط اثرات مطلوب (مانند neuroplasticity) را نگه دارند و اثرات ناخواسته (مانند توهم) را حذف کنند. منابع داده گسترده هستند: از دادههای رسمی تا گزارشهای غیررسمی از دارک وب، که تنوع تجربیات انسانی را پوشش میدهد.
- MSD-001: این دارو بر گیرنده سروتونین 2a (serotonin 2A) تمرکز دارد و با سایتهای متعدد مغزی تعامل نمیکند (برخلاف روانگردانهای سنتی مانند psilocybin یا MDMA). DiNardo آن را “توفوی روانگردان” (psychedelic tofu) مینامد – یک پایه خنثی که میتواند با داروهای دیگر ترکیب شود تا حالتهای دقیق آگاهی ایجاد کند. مثلاً، ترکیب اول برای کاهش اضطراب، افزایش بینش و تقویت ادراک زیباییشناختی هدفگذاری شده.
این رویکرد بر اساس ایدهای است که “سفر” توهمزا برای فواید درمانی ضروری نیست. روانگردانها از طریق سیستم سروتونین، neuroplasticity (رشد نورونها و اتصالات جدید) را تشخیص میدهند، که کلید درمان اختلالات روانی است.
۳. نتایج آزمایش فاز ۱
آزمایش در Centre for Human Drug Research هلند با ۴۷ شرکتکننده سالم (ترکیبی از کسانی که تجربه روانگردان داشتند و نداشتند) انجام شد. MSD-001 در پنج دوز مختلف تست شد:
- ایمنی و تحملپذیری: ایمن و خوب تحمل شد؛ هیچ رویداد نامطلوب جدی گزارش نشد.
- اثرات روانفعال: شروع در حدود ۳۰ دقیقه، اوج در ۱.۵ تا ۲ ساعت. شرکتکنندگان احساسات افزایشیافته، تفکر انجمنی (associative thinking)، تخیل تقویتشده و اثرات ادراکی (مانند رنگهای درخشانتر) گزارش کردند، اما بدون توهم، تجزیه خود (self-disintegration) یا “بیکرانگی اقیانوسی” (oceanic boundlessness) – ویژگیهای کلاسیک سفر روانگردان.
- ارزیابی: از مقیاسهای معتبر تحقیقاتی روانگردان استفاده شد، سؤالات ذهنی مانند “آیا خوشحال هستی؟” یا “آیا غمگین هستی؟”، نظارت بر حرکت چشم و ثبات، و تصویربرداری مغزی قبل، حین و بعد. تصویربرداری نشان داد الگوهای موج مغزی مشابه psilocybin و روانگردانهای نسل اول ایجاد میشود، که تأیید میکند دارو “وارد مغز میشود و آنچه را که قصد داریم انجام میدهد” (DiNardo).
این نتایج، اعتبار AI در پیشبینی اثرات را نشان میدهد.
۴. رویکرد درمانی و برنامههای آینده
Mindstate باور دارد neuroplasticity کلیدی است، نه توهم. MSD-001 به عنوان پایه برای ترکیبهای دقیق استفاده میشود، مثلاً برای درمان اختلالات خلقی، اختلالات اجباری (compulsive disorders) و فوبیاها. اداره دارو شبیه Spravato (فرم ketamine برای افسردگی) پیشبینی میشود: تحت نظارت ارائهدهنده مراقبتهای بهداشتی، بدون جلسات گفتاردرمانی هدایتشده (برخلاف درمانهای MDMA).
شرکت هنوز نشانه دقیق (indication) را انتخاب نکرده، اما هدف کاهش وابستگی به “set and setting” (ذهنیت و محیط) است که درمانهای سنتی را محدود میکند.
۵. نظر کارشناسان
- Alan Davis (مدیر مرکز تحقیق داروهای روانگردان دانشگاه ایالتی اوهایو): “این یافتهها نشان میدهد که تجربه روانگردان ملایم، بدون توهم، میتواند تجربهای ایمن و بالقوه درمانی باشد، به ویژه اگر از طریق حمایت روانی کاتالیز شود.” او آن را برای افراد مستثنیشده از درمانهای سنتی (مانند اختلالات روانپریشی یا شخصیت) مناسب میداند.
- Rachel Yehuda (مدیر مرکز تحقیق درمان روانگردان Parsons در Mount Sinai): پلتفرم AI را “جالب” میداند، اما MSD-001 را روانگردان واقعی نمیشمارد: “روانگردانها به خاطر غنای، غیرقابلپیشبینی بودن و عمقشان ارزشمندند، که از تعامل با مواد ناخودآگاه میآید.” او تأکید میکند بسیاری از افراد افسرده یا مضطرب فقط “بهتر احساس کردن” میخواهند، بدون اثرات شدید.
این نظرات دوگانگی را نشان میدهد: پتانسیل ایمنی در مقابل از دست دادن “عمق” سنتی.
۶. چالشها و زمینه نظارتی
- چالشها: کار اولیه است؛ روانگردانها میتوانند بیماریهای روانی موجود را بدتر کنند (هرچند نادر). وابستگی به mindset و محیط همچنان مسئله است، هرچند Mindstate آن را کاهش میدهد.
- نظارتی: FDA اخیراً درمان MDMA برای PTSD را رد کرد و آزمایش فاز دیرهنگام اضافی برای ایمنی و اثربخشی خواست. Mindstate و رقبا قصد دارند دارو را از گفتاردرمانی جدا کنند و فقط دارو را ارزیابی کنند. DiNardo پیشبینی میکند مسیری شبیه Spravato.
۷. اهمیت و پیامدهای کلی
این خبر نشاندهنده تقاطع AI و روانگرداندرمانی است، که میتواند درمانهای روانی را دموکراتیکتر و ایمنتر کند – به ویژه برای کسانی که از اثرات ترسناک سنتی میترسند. با حمایت سیلیکون ولی، Mindstate میتواند بازار روبهرشدی را هدف گیرد (روانگردانها برای افسردگی، اضطراب و PTSD). اما منتقدان مانند Yehuda هشدار میدهند که حذف “سفر” ممکن است فواید عمیق را از دست بدهد. اگر موفق شود، میتواند الگویی برای کشف داروهای AI-محور باشد و دسترسی را افزایش دهد، بدون ریسکهای بالا.
در کل، این پیشرفت امیدوارکننده است، اما نیاز به آزمایشهای بیشتر دارد.
پرایم سیستم | پلتفرم ابری ماپرا، سخت افزار و لوازم جانبی
