blog
روند سریع گسترش AI در چین
گزارش «China Internet Development Report 2025» که در جریان اجلاس جهانی اینترنت ۲۰۲۵ در شهرستان ووجن استان ژجیانگ منتشر شد، نشان میدهد که پذیرش هوش مصنوعی در چین با شتاب در حال رشد است. این گزارش تأکید میکند که AI نه تنها رفتارهای روزمره مردم را تغییر میدهد، بلکه محرک اصلی ارتقاء هوشمندی در اقتصاد واقعی کشور خواهد بود.
تحلیل:
- این خبر نشان میدهد که چین با تمرکز بر کاربردهای واقعی AI (نه صرفاً مدلسازی یا تحقیق) میخواهد موقعیت خود را در زنجیره جهانی فناوری تقویت کند.
- شرکتها و کشورهایی که خدمات یا زیرساخت AI دارند، مخصوصاً در بازار چین، با فرصت بزرگی مواجهاند.
- از سوی دیگر، رشد سریع ممکن است فشار بر زیرساختها، دادهها، نیروی انسانی و انرژی ایجاد کند؛ بنابراین موفقیت در چین نیازمند برنامهریزی دقیق است.
- این گزارش نشان میدهد که پذیرش هوش مصنوعی در چین در تمام بخشها (صنعت، دولت، آموزش، خدمات، و زندگی روزمره) با شتابی چشمگیر در حال گسترش است.
- دولت چین اعلام کرده که AI محرک اصلی “هوشمندسازی اقتصاد واقعی” (Real Economy Intelligence) خواهد بود — یعنی هدف، افزایش بهرهوری صنعتی، نه فقط رشد دیجیتال.
- این برنامه در چارچوب سیاست «AI + Industry» طراحی شده است که ترکیب هوش مصنوعی با تولید، لجستیک، انرژی، و حملونقل را دنبال میکند.
- در بخش مردمی، استفاده از AI در سلامت، آموزش شخصیسازیشده، و سرویسهای دولتی آنلاین رشد چشمگیری داشته است.
تحلیل راهبردی و اقتصادی:
۱. از «تحقیق» به «کاربرد گسترده»
چین وارد مرحلهای شده که هوش مصنوعی دیگر در حد پژوهش یا فناوریهای آزمایشی نیست؛ بلکه تبدیل به بخش زیرساختی اقتصاد واقعی شده است.
این همان نقطهای است که ایالات متحده و اتحادیه اروپا هنوز بهصورت کامل به آن نرسیدهاند، چون بیشتر تمرکزشان بر توسعه مدلها و ابزارهاست.
بنابراین، چین عملاً میخواهد از “AI as a product” به “AI as infrastructure” حرکت کند — یعنی هوش مصنوعی را مثل برق یا اینترنت به بخشی از زندگی و تولید تبدیل کند.
۲. استراتژی چین: تمرکز بر “AI در اقتصاد واقعی”
در سیاستهای اخیر چین، واژه «Real Economy» بارها تکرار شده است.
مقصود این است که رشد فناوری باید در خدمت تولید، صادرات، و خودکفایی صنعتی باشد — نه فقط سرویسهای دیجیتال یا سرگرمی.
این جهتگیری سه پیام کلیدی دارد:
- الف) AI باید مستقیماً منجر به رشد GDP شود.
- ب) صنایع تولیدی و لجستیکی باید هوشمند شوند تا هزینه کاهش و کیفیت افزایش یابد.
- ج) کشور باید در “زنجیره ارزش جهانی فناوری” به جایگاه بالاتری برسد — یعنی از مصرفکننده مدل به صادرکننده فناوری.
۳. فرصت و تهدید برای بازیگران جهانی
رشد سریع چین در AI دو جنبه دارد:
فرصتها:
- شرکتهای بینالمللی AI میتوانند از همکاری با چین در حوزههایی مانند زیرساخت ابری، سختافزار محاسباتی، و دادههای صنعتی استفاده کنند.
- بازار چین (۱.۴ میلیارد نفر جمعیت + صنایع عظیم) یکی از بزرگترین محیطهای تست و پیادهسازی AI در جهان است.
تهدیدها:
- با تسلط چین بر زنجیره ارزش AI (از تراشه تا نرمافزار)، رقابت برای غرب سختتر میشود.
- استانداردهای بومی چین در AI ممکن است با استانداردهای جهانی متفاوت باشد و دو اکوسیستم مجزا شکل بگیرد:
“AI غربی” و “AI چینی”، مشابه اتفاقی که در اینترنت و 5G افتاد.
۴. فشار بر منابع داخلی چین
رشد شتابدار AI بهطور طبیعی فشارهایی ایجاد میکند:
- مصرف برق مراکز داده: پیشبینی میشود تا ۲۰۲۸، مصرف انرژی مراکز داده چین بیش از ۱۰٪ از کل برق کشور شود.
- کمبود نیروی انسانی متخصص AI: با وجود برنامههای آموزشی گسترده، هنوز تقاضا از عرضه بیشتر است.
- چالش دادهها و حریم خصوصی: چین با حجم عظیم داده روبهرو است و در حال تنظیم چارچوبهای امنیت داده و AI ethics بومی خود است.
بنابراین، موفقیت بلندمدت این برنامه به مدیریت منابع، قانونگذاری هوشمند و بهرهوری انرژی وابسته است.
۵. تأثیر جهانی و فرصت برای ایران و منطقه
برای ایران و سایر کشورهای در حال توسعه، این گزارش چند پیام عملی دارد:
- مدل چینی نشان میدهد که حتی بدون پیشرفتهترین مدلهای زبانی، میتوان با تمرکز بر «کاربردهای واقعی AI» (در صنعت، حملونقل، آموزش و کشاورزی) اقتصاد را متحول کرد.
- همکاری فناورانه یا الگوبرداری از پروژههای چینی مانند “AI + Manufacturing” میتواند منجر به رشد سریع بهرهوری شود.
- کشورهایی که زیرساخت صنعتی دارند (مثل ایران) میتوانند با بومیسازی مدل چینی، از AI بهعنوان ابزار تحول اقتصادی استفاده کنند، نه فقط ابزار نمایشی یا تبلیغاتی.
جمعبندی تحلیلی:
روند کنونی چین در AI یک استراتژی ملی برای بازتعریف اقتصاد دیجیتال و صنعتی است.
این کشور میخواهد با ترکیب هوش مصنوعی و صنعت واقعی، به مرحلهای برسد که AI بخشی از هر فرایند تولید و خدمات باشد.
در مقیاس جهانی، این روند احتمالاً آغازگر رقابت ژئوفناورانه جدیدی بین آمریکا و چین خواهد بود — اینبار نه بر سر مدلها، بلکه بر سر “کاربرد در اقتصاد واقعی”.
برای ایران، این یک الگوی عملی است:
«بهجای تمرکز صرف بر ساخت مدلهای بزرگ، باید روی کاربردهای صنعتی، آموزشی و انرژیمحور هوش مصنوعی تمرکز کرد.»
پرایم سیستم، رهبر فناوری اطلاعات در قزوین و زنجان، با افتخار نمایندگی رسمی معتبرترین برندهای ایران و جهان است:
۱- تخت جمشید:
پرایم سیستم، پیشگام سختافزار، گیمینگ، رندرینگ و لوازم جانبی کامپیوتر
۲- سیناپ:
پرایم سیستم، سیستمهای AIDC
پیشرو در شناسایی خودکار و جمعآوری داده، نرمافزارهای انبار و لجستیک و تجهیزات بارکد/RFID برای صنایع تولیدی، خردهفروشی و راهحلهای دقیق برای زنجیره تأمین.
۳- ماپرا:
پرایم سیستم، تحول دیجیتال صنعت F&B
نرمافزار یکپارچه مدیریت فروش، انبارداری، باشگاه مشتریان و رزرو آنلاین بر پایه فناوری ابری و دادهمحور، همراه هزاران رستوران، کافه و فستفود برای مدیریت بدون محدودیت مکان/زمان، افزایش کارایی و هوشمندسازی عملیات.
۴- سختافزار:
پرایم سیستم، پیشتاز قطعات دیجیتال
فروش آنلاین/آفلاین قطعات کامپیوتر و دیجیتال و نمایندگی برندهای ایرانی/خارجی، ارسال به تمام ایران، سیستمهای گیمینگ/رندرینگ/ماینینگ و تیم اورکلاکر حرفهای. تولید محتوای تخصصی، برترین فروشگاه سخت افزار و نرم افزار قزوین/زنجان.
۵- نیلپر:
پرایم سیستم، تولیدکننده محصولات ارگونومیک، کوله و کیف
تمرکز بر کیفیت، طراحی دانشمحور و بازارهای اداری/آموزشی/رستورانی. مدیریت استراتژیک برای رضایت مشتری.
۶- زبرآسیا:
پرایم سیستم، فناوری AIDC و بارکد
تسهیل در جمعآوری داده بدون خطا با تمرکز بر بارکد و AID، راهحلهای اطلاعاتی برای صنایع، افزایش سرعت/دقت و برنامهریزی منابع. تکیه بر متخصصان داخلی و دانش جهانی، جلب اعتماد مشتریان.